در سیستم های حقوقی نوین جهت برقراری نظم و سامان دادن به روابط زن و شوهر و نیز اطلاع حکومت ها از آمار ازدواج ها و طلاق ها ثبت وقایع مرتبط با روابط زناشویی از جمله  ثبت نکاح (ازدواج)، طلاق و رجوع اجباری شده است.این اجبار ارتباطی با مسائل شرعی و الزامات مذهبی ندارد و صرفاً تکلیف حکومت و جامعه است با اهدافی که به آن اشاره شد.در سیستم حقوقی ما چنانچه ازدواجی بین زن و مرد شکل گیرد ثبت آن ضروری است و قانونگذار این اجبار و ضرورت را تا آنجایی پیش برده است که عدم ثبت آن را جرم نیز دانسته است.

^{ضمانت اجراها و مقررات عدم ثبت واقعه نکاح}

• در قانون حمایت از خانواده در ماده 20 و 21 آن به نحوه و شیوه ثبت نکاح اشاره شده است. به موجب این قانون ثبت نکاح دائم الزامی است وباید در دفاتر رسمی مربوط انجام گیرد.
• در خصوص نکاح موقت در صورت داشتن یکی از شروط ذیل ثبت آن الزامی است :

1- باردار شدن زوجه

2- توافق طرفین

3- شرط ضمن عقد

• در ماده 49 قانون حمایت از خانواده عدم ثبت نکاح، جرم انگاری گردیده است.
• بدین صورت که اگر مردی بدون ثبت در دفاتر رسمی نسبت به ازدواج دائم، طلاق یا فسخ نکاح اقدام یا پس از رجوع تا یک ماه از ثبت آن خودداری یا در مواردی که ثبت نکاح موقت الزامی است از ثبت آن امتناع کند، ضمن الزام به ثبت واقعه به پرداخت جزای نقدی درجه 5 و یا حبس تعزیری درجه 7 محکوم خواهد شد.( شامل ثبت انفساخ نکاح و اعلام بطلان یا طلاق نیز میشود)

^{شرایط وقوع جرم در عدم ثبت نکاح}

1- در ثبت نکاح تنها مرد (زوج) تکلیف دارد و در صورت تخلف مسئولیت متوجه او خواهد بود.

2- برای ثبت وقایع مذکور در ماده مهلتی تعیین نشده است مگر در خصوص رجوع که یک ماه مهلت ثبت  دارد.بنابراین مرد موظف است به محض تحقق آن نسبت به ثبت اقدام نماید.(همزمان)

3- الزام به ثبت نکاح در خصوص نکاح دائم، مطلق و در خصوص نکاح موقت، مشروط به شرایط ماده 21 است.

4- ضمانت اجرای تخلف علاوه بر الزام به ثبت واقعه، جزای نقدی درجه 5 یا حبس درجه 7 خواهد بود.